Fotowoltaika dla wspólnot mieszkaniowych
Fotowoltaika dla wspólnot mieszkaniowych może być bardzo korzystnym rozwiązaniem. Trzeba jednak dobrze przemyśleć taką inwestycję – zarówno pod względem technicznym, jak i formalnoprawnym. Wspólnoty mogą ubiegać się obecnie o Grant OZE na odnawialne źródła energii. Sprawdź, co warto o tym wiedzieć.
Tego dowiesz się z artykułu:
- Czy wspólnota może zainwestować w fotowoltaikę?
- Co trzeba wziąć pod uwagę podczas planowania takiej inwestycji?
- W jaki sposób zarząd wspólnoty może podjąć decyzję o inwestycji?
- Czym różni się prosument lokatorski od zbiorowego?
- Co to jest Grant OZE i kto może się o niego ubiegać?
- Ile można zyskać w jego ramach?
- Jak wygląda realizacja takiej inwestycji?
- Na jakie problemy warto być przygotowanym?
Czy wspólnoty mieszkaniowe mogą zakładać fotowoltaikę?
Wspólnoty mieszkaniowe mogą zakładać instalacje fotowoltaiczne na budynkach, którymi zarządzają. Mogą także działać jako prosumenci, czyli podmioty, które jednocześnie produkują i konsumują energię elektryczną. Jej nadwyżki mogą przekazywać do sieci publicznej.
Instalację fotowoltaiczną wspólnota może umieścić na dachu budynku lub w jego pobliżu.Musi jednak stosować kilka istotnych zasad.
- Najlepiej, gdy panele fotowoltaiczne są skierowane na południe lub ewentualnie na południowy wschód lub południowy zachód. To pozwala na maksymalne wykorzystanie światła słonecznego i zwiększenie produkcji energii.
- Należy unikać nawet częściowego zacienienia paneli fotowoltaicznych, ponieważ może ono znacząco obniżyć wydajność systemu.
- W Polsce południowej najwydajniej działają panele nachylone pod kątem wynoszącym od około 30 do około 35°. Z kolei dla Polski północnej optymalna wartość kąta nachylenia mieści się w zakresie 35-40°.
Najlepszym wyborem jest skonsultowanie inwestycji ze specjalistami, którzy opracują dokumentację projektową i zaplanują przebieg całej inwestycji. Jest to również niezbędne w przypadku ubiegania się o dofinansowanie montażu instalacji.
Jak wygląda taka inwestycja?
Założenie systemu fotowoltaiki we wspólnocie mieszkaniowej składa się z kilku ważnych etapów.
- Ocena wykonalności. Na początku niezbędne jest przeprowadzenie oceny wykonalności. Obejmuje analizę zużycia energii w budynku oraz dostępności miejsca na panele słoneczne.
- Projekt i planowanie. Kolejnym krokiem jest sporządzenie projektu instalacji. To m.in. wybór paneli fotowoltaicznych, inwertera i innych komponentów, a także określenie odpowiedniej lokalizacji paneli na dachu lub gruncie.
- Finansowanie. Dla wspólnot mieszkaniowych są dostępne programy wsparcia finansowego. Wspólnota mieszkaniowa może ubiegać się m.in. o dotacje, ulgi podatkowe lub kredyty preferencyjne. Dużą popularnością cieszy się Grant OZE przyznawany przez BGK – omawiamy go poniżej.
- Wykonanie instalacji. Najważniejszym etapem inwestycji zakup i montaż paneli i pozostałych urządzeń fotowoltaicznych.
- Połączenie z siecią elektryczną. Instalacja fotowoltaiczna najczęściej jest połączona z siecią elektryczną. Nadmiar wyprodukowanej energii może być odsprzedawany bądź kumulowany w magazynie energii.
Wspólnota mieszkaniowa może ustalić, jak spożytkuje oszczędności wynikające z produkcji własnej energii. Powinno zostać to określone już na etapie planowania, aby uniknąć nieporozumień z lokatorami mieszkań należących do wspólnoty.
Grant OZE dla wspólnot mieszkaniowych
Fotowoltaika dla wspólnot mieszkaniowych może być tańsza. Od 1 lutego 2023 można wysyłać wnioski do Banku Gospodarstwa Krajowego o Grant OZE. Wynosi on 50% wartości netto montażu instalacji fotowoltaicznej lub innej instalacji OZE na budynku wielorodzinnym. Z programu mogą skorzystać nie tylko wspólnoty mieszkaniowe, ale także:
- spółdzielnie mieszkaniowe,
- jednostki samorządu terytorialnego,
- towarzystwa budownictwa społecznego (TBS),
- społeczne inicjatywy mieszkaniowe,
- spółki prawa handlowego,
- osoby fizyczne.
Uczestnictwo w programie nie jest natomiast dostępne dla jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych.
Na co można przeznaczyć grant OZE?
Podmioty zainteresowane pozyskaniem grantu OZE na fotowoltaikę dla wspólnoty mieszkaniowej mogą przeznaczyć pozyskane środki na jedną z poniższych inwestycji:
- zakup, montaż lub budowa nowej instalacji odnawialnego źródła energii,
- modernizacja istniejącej instalacji odnawialnego źródła energii, w wyniku której jej moc wzrośnie o co najmniej 25%.
Zainteresowanie programem jest spore. Trzeba jednak wziąć pod uwagę, że Grant OZE nie może być przeznaczony na realizację prac, na które uzyskano już inne wsparcie ze środków publicznych. Ważną kwestią jest również to, że program służy refinansowaniu kosztów przedsięwzięcia. To znaczy, że wspólnota najpierw musi wydać na inwestycję własne środki, a dopiero potem ubiegać się o ich zwrot w maksymalnej wysokości 50%.
Prosument lokatorski i zbiorowy – czym się różnią?
Podjęta w 1 kwietnia 2022 roku nowelizacja ustawy o OZE wprowadziła definicję prosumenta zbiorowego. Dzięki niej mieszkańcy budynków wielorodzinnych mogą mieć udział w fotowoltaice na wspólnym dachu. Dzięki temu mogą obniżać indywidualne rachunki za prąd.
Warto mieć na uwadze, że omawiany program Grant OZE jest przeznaczony wyłącznie dla tzw. prosumentów lokatorskich. To znaczy, że korzyści (w postaci tańszej energii) osiągnie zarząd wspólnoty, a nie poszczególni właściciele mieszkań danej nieruchomości.
Fotowoltaika dla wspólnot mieszkaniowych a kwestie prawne
Jak wyglądają formalności związane z podjęciem decyzji o sfinansowaniu instalacji? Aby zarząd wspólnoty mógł rozpocząć taką inwestycję, niezbędna jest uchwała właścicieli lokali wyrażająca zgodę na dokonanie tej czynności oraz udzielająca zarządowi pełnomocnictwa do zawierania odpowiednich umów. Do przyjęcia takiej uchwały w spółdzielniach i większości wspólnot (poza małymi – do 3 lokali) wystarczy zwykła większość głosów.
Warto także zwrócić uwagę na ograniczenia dotyczące ubiegania się o wsparcie państwowe. Najważniejszą kwestią formalną jest to, że Grant OZE nie może być przeznaczony na realizację prac, na które uzyskano inne wsparcie publiczne. Z programu można skorzystać jedynie wówczas, jeśli wydatki zostały poniesione zgodnie z zakresem rzeczowym podanym we wniosku.
Bardzo istotne jest także zapewnienie wysokiego poziomu prac instalacyjnych i jakości samej instalacji OZE. Połowa wydatków pochodzi ze środków publicznych, dlatego instytucje państwowe mają pełne prawo kontrolować sposób ich spożytkowania.
Jakie trudności są związane z ubieganiem się o Grant OZE?
Specjaliści podkreślają, że trudność może wynikać z niedoinformowania lokatorów mieszkań na temat korzyści wynikających z montażu fotowoltaiki we wspólnocie. Wielu lokatorów jest przekonanych, że założenie instalacji automatycznie przełoży się na obniżenie rachunków za prąd.
Tak się nie stanie, ponieważ, tak jak wspomniano, program jest skierowany do prosumenta lokatorskiego, a nie zbiorowego. Oczywiście zaoszczędzone środki zarząd wspólnoty może przeznaczyć na inicjatywy poprawiające jakość życia lokatorów (np. remonty, nowe nasadzenia itp.). Założenie fotowoltaiki dla wspólnoty przy wsparciu grantu OZE nie powoduje jednak obniżenia kosztów energii elektrycznej zużywanej przez poszczególne mieszkania. Lokatorzy powinni mieć tego świadomość.
Kolejną kwestią są formalności. Bardzo istotne jest to, aby do BGK trafił prawidłowo wypełniony wniosek, a także pełna dokumentacja projektowa, która jest wymagana do jego rozpatrzenia. Zdarzały się bowiem sytuacje, w których wioski były odrzucane ze względu na braki w dokumentacji.
Wspólnoty mieszkaniowe mogą zakładać fotowoltaikę i, podobnie jak w przypadku innych prosumentów, jest to dla nich opłacalne. Warto korzystać z rządowych programów wsparcia, a wykonanie instalacji powierzyć godnym zaufania specjalistom.
Zobacz nasze referencje:







Podsumowanie
- Wspólnoty mieszkaniowe mają prawo zakładać panele fotowoltaiczne na budynkach i terenach, którymi zarządzają.
- Mogą występować w roli prosumenta zbiorowego lub lokatorskiego. W drugim przypadku mają możliwość ubiegania się o Grant OZE w BGK.
- Pieniądze z Grantu OZE są wypłacane po zrealizowanej inwestycji i mogą stanowić zwrot maksymalnie 50% wydatków.
- Skorzystanie z Grantu OZE nie sprawi, że rachunki za prąd w poszczególnych lokalach ulegną automatycznemu obniżeniu.
FORMULARZ







